برنامه های رمضان 1400

امام زمان می فرمایند :
من آخرین وصی ام ، به وسیله من بلا
از خانواده وشیعیانم دفع می شود .
وقتی پدر و مادر، فرزندشان را به درس خواندن امر می کنند، به سود خود فرزند است و سعادت او را می خواهند و این امر از روی محبّت به فرزند است و گرنه به درس خواندن او نیازی ندارند. رسول گرامی اسلام(ص) در روایتی که در امالی صدوق، ص 641 آمده، فرمودند: «الصلاة عمود الدِّین. . . فَان قُبِلَت قُبِلَ ما سواها و ان رُدَّت رُدَّ ما سواها،نماز پایه دین است که اگر مقبول درگاه الهی قرار گیرد، سایر حسنات و اعمال انسان نیز پذیرفته است و اگر مقبول واقع نشود همه حسنات و اعمال دیگر مردود است» که بر این اساس، نوشتار ذیل در بخش ها و شماره های گوناگون با عنوان «حقیقت نماز» تقدیم حضور علاقمندان خواهد شد.
عبادت، وسیله تکامل و سعادت ماست و دستور خداوند به نماز، نوعی لطف و رحمت و راهنمایی است که ما را به کمال می رساند؛ مثلا وقتی پدر و مادر، فرزندشان را به درس خواندن امر می کنند، به سود خود فرزند است و سعادت او را می خواهند و این امر از روی محبّت به فرزند است و گرنه به درس خواندن او نیازی ندارند.
آیات و روایات، فلسفه و حکمت تشریع نماز را بیان کرده اند:
1- یاد خدا: «وَ أَقِمِ الصَّلَوةَ لِذِکرِی، نماز را برپا دار تا به یاد من باشی».
2- بازداشتن از گناه و زشتی ها:«إِنَّ الصَّلَوةَ تَنْهَی عَنِ الْفَحْشَآءِ وَ الْمُنکر، همانا نماز (انسان را در دنیا) از زشتی ها و گناه باز می دارد».
3- پاکیزگی روح:«. . . إِنَّمَا تُنذِرُ الَّذِینَ یخْشَوْنَ رَبَّهُم بِالْغَیبِ وَ أَقَامُواْ الصَّلَوةَ وَ مَن تَزَکی فَإِنَّمَا یتَزَکی لِنَفْسِۀوَ إِلَی اللَّهِ الْمَصِیرُ ،تو تنها کسانی را که از پروردگارشان در نهان می ترسند و نماز برپا می دارند، هشدار می دهی و کسی پاکیزگی جوید تنها برای خود پاکیزگی می جوید».
4- وَ اسْتَعِینُواْ بِالصَّبْرِ وَ الصَّلَوةِ وَ إِنَّهَا لَکبِیرَةٌ إِلاَّ عَلَی الْخَشِعِینَ ، از شکیبایی و نماز یاری جویید، و به راستی این کار گران است، مگر بر فروتنان.
5- پاک شدن از کبر و غرور؛ حضرت فاطمة(علیها السلام) می فرماید: «. . . و الصلاة تنزیهاً من الکبر. . .،خداوند نماز را واجب کرد تا مردم از کبر و غرور پاک شوند. . . ».
6- رستگاری:«قَدْ أَفْلَحَ الْمُؤْمِنُون * الَّذِینَ هُمْ فِی صَلاَتِهِمْ خَشِعُونَ، به راستی که مؤمنان رستگار شدند؛ همانان که در نمازشان فروتنند».
در حدیثی آمده است: نقش نمازهای پنج گانه برای امت من همانند نهر آب زلالی است که از مقابل خانه آنان می گذرد، اگر کسی روزانه پنج بار در این نهر شستشو کند، آیا به گمان شما باز هم بر بدن او آلودگی و پلیدی خواهد ماند؟!.
و در حدیثی دیگر امام باقر(علیه السلام) می فرماید: هنگامی که نمازگزار به سمت قبله برای نماز می ایستد، خداوند رحمان و رحیم به او توجه ویژه می کند.
نماز روزانه انسان، اظهار تشکر و سپاس دائمی او از این همه نعمت و خوبی هایی است که خداوند به او داده است و نیز ثناگویی و تمجید انسان از این همه زیبایی و عظمت است که خداوند متعال دارد. هیچ کس برای تعریف و تمجید از یک گل زیبا که در طبیعت روییده است به شما اعتراض نمی کند، امّا اگر زیبایی آن را نبینی، نابینایت می شمرند و اگر ببینی و واکنش نشان ندهی و ستایش نکنی سرزنشت می کنند که چرا ذوق و احساس نداری و چقدر بددلی!
در مضمون بعضی احادیث آمده است که: «انسان در حال نماز با خدای خود نجوا و گفتگو می کند و اگر انسان لذت این گفتگو را بچشد، هیچ گاه از حال نماز خارج نمی شود». راستی چقدر لذت بخش است با خدای جهان آفرین به گفتگو و مناجات پرداختن! و روحی به عظمت تمام هستی یافتن و با خدای هستی هم سخن شدن!
مسابقه فرهنگی به مناسبت گرامیداشت هفته عفاف و حجاب
به قید قرعه به سه نفر جوائز فرهنگی ارزنده اهداء خواهد شد
نام و نام خانوادگی :............................................
شماره تماس :.........................................
محل خدمت :......................................................
امور فرهنگی و دینی شرکت آب و فاضلاب استان گیلان
رهبر انقلاب در دیدار با اعضای شوراهای فرهنگ عمومی استانها که در دهه هفتاد ایراد شده است، به طور خاص به برخی از ویژگی های فرهنگ عمومی مورد اشاره قرار دادند:
1. وجدان کاری: یعنی افراد جامعه خود را در قبال آن کاری که پذیرفته اند متعهد بدانند و نوعی احساس وجدان نسبت به آن داشته باشند و سرهم بندی و رفع تکلیف نکنند و آن کار را به صورت کامل انجام دهند اینها از جمله خلقیات یک ملت است که تأثیرش در زندگی و سرنوشت آنها خیلی زیاد است.
2. صبور بودن: در باب صبر شنیده اید معروف است، روایات متعددی دارد که صبر در سه عرصه است: صبر بر طاعت، صبر از معصیت، صبر در مصیبت. این روایات فراوانی دارد و شنیده اید.
3. وقت شناسی: مثلاً وقتی ساعت هشت با کسی قرار گذاشتیم، اینکه هشت و ده دقیقه یا هشت و نیم و یا پیش از ظهر برویم، با اینکه سر ساعت هشت آنجا حاضر شویم، یکی و تأثیرش یکسان است؟
4. دوری از عافیت طلبی: باید واقعاً حاضر باشند برای ملت و کشورشان وارد میدان شوند و خطرپذیری کنند. یعنی حس منفعت جویی گروهی و جمعی یک ملت، باید بیش از حس منفعت طلبی فردی آنان باشد.
5. مهمان نوازی و احترام به بزرگ تر و پدر و مادر: فرض کنید احترام به پدر و مادر یکی از حکمت هاست. نمی شود برای احترام به پدر و مادر، از لحاظ منافع و برکاتی که احترام به پدر و مادر دارد، برایش آخر پیدا کرد. هرچه آدم تعمق می کند در این مسئله، می بیند این مسئله هنوز عمیق تر است؛ حکمت این است. (بیانات در دیدار اعضای شوراهای فرهنگ عمومی استانها۱۳۷۴/۰۴/۱۹)
مقام معظم رهبری در دیدارهای دیگر خود خواستار رعایت اخلاق در رفتار همانند، اعتماد به نفس ملی، شجاعت شخصی، شجاعت ملی، قناعت، زیبایی طلبی ظاهری و باطنی، نفی مصرف زدگی، وحدت و هماهنگی آحاد ملت شدند.
مواجهه هوشمندانه با تهاجم فرهنگی
برخی با توجه افراطی بر مقوله تهاجم فرهنگی هرگونه رابطه فرهنگی با ملت ها و دولت های دیگر را نفی می کنند. بنابراین در ابتدا لازم است وجه تمایز تهاجم فرهنگی و تبادل فرهنگی مشخص گردد. مقام معظم رهبری در این زمینه عنوان داشتند: «تهاجم فرهنگی غیر از تبادل فرهنگی است؛ غیر از گرفتن برجستگی ها و زبدهگزینی از فرهنگ های دیگر است؛ این، چیزی است مباح، بلکه واجب. اسلام به ما دستور می دهد، عقل هم بهطور مستقل از ما می خواهد که هر چیز خوب، زیبا و با ارزشی را که در هر کجا می بینیم، آن را فرا بگیریم و از آن استفاده کنیم. این جملات معروفِ متداول در زبانهای مردم ما که «اطلبوا العلم ولو بالصین» یا «انظر الی ما قال و لا تنظر الی من قال»؛ نگاه نکن حرف خوب، سخن حکمتآمیز، دانش و معرفت را چه کسی دارد می گوید، اگر سخن خوب است، آن را فرابگیر، این گرفتن، گرفتنِ فرهنگی است و اخذ فرهنگی، تبادل فرهنگی و زبدهگزینىِ فرهنگی، یک چیز لازم است و این، غیر از تهاجم فرهنگی است...» (بیانات پس از بازدید از سازمان صدا و سیما۱۳۸۳/۰۲/۲۸)
بنابراین با تفکیک این دو موضوع و شناخت تهاجم فرهنگی، نباید نسبت به این مسئله مهم غفلت کرد. چرا که پیش بردن اهداف انقلاب بدون توجه به این تهدید و ساده گذشتن از کنار آن هرگز محقق نخواد شد. حال اینکه چه اقداماتی باید در حوزه فرهنگی در مقابل تهاجم صورت بگیرد، رهبر انقلاب «رصد و شناخت دقیق پدیدههای نوظهور تهاجم فرهنگی» را قبل از ورود به ایران ضروری دانستند و خاطرنشان کردند: دیر فهمیدن و دیر جنبیدن مشکلآفرین است. بنابراین باید بموقع و حکیمانه برخورد کرد. ایشان همچنین به تبیین برخورد حکیمانه پرداخته و می گویند: «گاه باید از نفوذ پدیدهها کاملاً جلوگیری کرد، اما برخی پدیدهها را میتوان پذیرفت و یا اصلاح کرد.» حضرت آیتالله خامنهای همچنین در بحث تهاجم فرهنگی، انفعال و موضع دفاعیِ صِرف در مقابل فرهنگ مهاجم را بدترین و خسارتبارترین نوع برخورد می دانند و خاطرنشان کردند. «مواضع تهاجمی نیز در برخی موارد لازم است، اما به هر حال در هر شرایط باید حکیمانه و بافکر عمل کرد.»( دیدار اعضای شورای عالی انقلاب فرهنگی با رهبر انقلاب۱۳۹۲/۰۹/۱۹)
ایشان با تبیین مفهوم حجاب، برداشتهای نادرست را از آن جدا می کند: «اسلام می خواهد که رشد فکری و علمی و اجتماعی و سیاسی و- بالاتر از همه- فضیلتی و معنوی زنان به حدّ اعلی برسد و وجودشان برای جامعه و خانوادۀ بشری به عنوان یک عضو، حدّ اعلای فایده و ثمره را داشته باشد. همۀ تعالیم اسلام از جمله مسئلۀ حجاب، بر این اساس است. مسئلۀ حجاب به معنای منزوی کردن زن نیست. اگر کسی چنین برداشتی از حجاب داشته باشد، برداشتش کاملًا غلط و انحرافی است. مسئلۀ حجاب به معنای جلوگیری از اختلاط و آمیزش بی قید و شرط زن و مرد در جامعه است. این اختلاط، به ضرر جامعه و به ضرر زن و مرد- به خصوص به ضرر زن - است.»[7]
بنابراین، مفهوم حجاب تنها در پوشش زن و مرد خلاصه نمی شود، بلکه رفتار و برخورد آنها را نیز دربر می گیرد.
قرآن کریم با سفارش به مدیریت نگاه و رفتار، شرط رعایت آنچه در زیرمجموعۀ حجاب قرار می گیرد را نبود اختلاط می داند و این به معنای حضور نداشتن زن در فعالیّتهای اجتماعی نیست: (قُلْ لِلْمؤْمِنینَ یغضُّوا مِنْ أَبْصارِهِمْ وَ یحْفَظُوا فُرُوجَهُمْ ذلِک أَزْکی لَهُمْ إِن اللَّه خبیرٌ بما یصنَعُونَ وَ قُلْ لِلْمُؤْمِناتِ یغضُضْنَ منْ أَبْصارِهِنَّ وَ یحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ وَ لا یبْدینَ زینَتَهُنَّ إِلاَّ ما ظَهَرَ مِنْها وَ لْیضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلی جُیوبِهِنَّ وَ لا یبْدینَ زینَتَهُنَّ…)[8]
با دقت در این آیات، می توان نتیجه گرفت که خداوند نه تنها زنان را به خانه نشینی و عزلت گزینی امر نکرده است، بلکه از حضور ایشان در اجتماع نیز منع نمی کند؛ امّا حضور آنان در اجتماع و در کنار مردان را مشروط به رعایت حدّ و مرز میان زن و مرد یا همان حجابِ رفتار و گفتار می داند.
مقام معظّم رهبری(حفظه الله) می فرماید: «در مکتب اسلام، حفاظ و حجابی بین زن و مرد وجود دارد. این به معنای آن نیست که زنان، عالَمِ جداگانه ای غیر از عالم مردان دارند؛ نه! زنان و مردان در جامعه و در محیط کار، با هم زندگی می کنند؛ همه جا با هم سر و کار دارند؛ مشکلات اجتماعی را با هم حل می کنند؛ جنگ را با هم اداره می کنند و کردند؛ خانواده را با هم اداره می کنند و فرزندان را پرورش می دهند؛ امّا آن حفاظ و حجاب در بیرون از محیط خانه و خانواده حتماً حفظ می شود. این، آن نکتۀ اصلی در الگوسازی اسلامی است. اگر این نکته رعایت نشود، همان ابتذالی که امروز غرب دچار آن است، پیش می آید. اگر این نکته رعایت نشود، زن از پیشتازی در حرکت به سمت ارزشها که در ایران اسلامی دیده شد، باز خواهد ماند. غربی ها مایلند با تمام توان، آن نکته را هم در جایی به نحوی نسبت به هر کسی رسوخ دهند.»[9]
به تعبیر مقام معظم رهبری انسان با بصیرت همانند قطبنما عمل میکند،[1] در نتیجه کسی که دارای بصیرت و بینش دینی است، با درایت و دید وسیعی که نسبت به امور پیدا کرده، در معرکههای فتنه همانند شتربچهای عمل میکند که نه بار میکشد و نه شیر میدهد. در اشاره به روایت امیرالمؤمنین علی(ع) که فرمود: «کنْ فِی الْفِتْنَةِ کابْنِ اللَّبُونِ لَا ظَهْرٌ فَیرْکبَ وَ لَا ضَرْعٌ فَیحْلَبَ»،[2] منظور آن است جوری عمل کن که نه بار جرم دیگران را بر دوش بکشی و نه خود مجرم باشی. حتی اگر سکوت تو باعث سوءاستفاده دشمنان میشود، از آن پرهیز کن[3]
رهبر فرزانه انقلاب در توضیح دقیق بصیرت میفرماید: «انسان باید بصیرت پیدا کند. این بصیرت به چه معناست؟ یعنی چه بصیرت پیدا کند؟ چه جوری میشود این بصیرت را پیدا کرد؟ این بصیرتی که در حوادث لازم است و در روایات و در کلمات امیرالمؤمنین(ع) هم روی آن تکیه و تأکید شده، به معنای این است که انسان در حوادثی که پیرامون او میگذرد و در حوادثی که پیش روی اوست و به او ارتباط پیدا میکند، تدبّر کند؛ سعی کند از حوادث به شکل عامیانه و سطحی عبور نکند؛ به تعبیر امیرالمؤمنین(ع) اعتبار کند،«رَحِمَ اللَّهُ امْرَأً تَفَکَّرَ فَاعْتَبَرَ»، فکر کند و براساس این فکر، اعتبار کند. یعنی با تدبّر مسائل را بسنجد «وَ اعْتَبَرَ فَأَبْصَرَ». با این سنجش بصیرت پیدا کند. حوادث را درست نگاه کردن، درست سنجیدن، در آنها تدبّر کردن در انسان بصیرت ایجاد میکند؛ یعنی بینائی ایجاد میکند و انسان چشمش به حقیقت باز میشود. امیرالمؤمنین(ع) در جای دیگر میفرماید: «فَإِنَّمَا الْبَصِیرُ مَنْ سَمِعَ فَتَفَکرَ وَ نَظَرَ فَأَبْصَر
وظیفه والدین در برابر آسیبهای فضای مجازی چیست؟ به طور کلی باید آسیب های فضای مجازی برای کودکان را بشناسید. با شناخت این آسیبها کار سادهتری برای مقابله با پیامدهای ناخوشایندشان خواهید داشت. چند نکته مهم که والدین باید به کودک خود یاد دهید تا از آسیب های فضای مجازی دور بماند: ۱- به اشتراکگذاری تصاویر شخصی و خانوادگی را ممنوع کنید؛ ۲-به کودکتان گوشزد کنید رمزهای عبورش را بههیچعنوان نباید در اختیار دیگران بگذارد؛ ۳-قوانینی خانوادگی برای استفاده از اینترنت داشته باشید و همه اعضای خانواده را ملزم به رعایت آنها کنید؛ ۴-به او بگویید تا خود شما اجازه نداده باشید نباید با کسانی که در فضای مجازی آشنا میشود قرار ملاقات بگذارد؛ ۵-از کودکتان بخواهید اگر در فضای مجازی صحبت با کسی وحشتزده یا آزردهخاطرش کرد، حتماً به شما اطلاع بدهد؛ ۶-به او یاد دهید تحت هیچ شرایطی اطلاعات شخصی اعم از آدرس منزل، شماره تلفن، اسم یا آدرس مدرسه را در اینترنت فاش نکند؛ ۷-به کودکتان گوشزد کنید تحت هیچ شرایطی نباید به ایمیلها، پستها، پیامها و متنهای تهدیدآمیز پاسخ دهد(اگر ارسال چنین پیامهایی مکرر و آزاردهنده شد، مسئله را با پلیس فتا در میان بگذارید).
معنای امر به معروف و نهی از منکر
امر به معروف و نهی از منکر یعنی مردم را به کار نیک واداشتن و از کار زشت بازداشتن.
وجوب امر به معروف و نهی از منکر
امر به معروف و نهی از منکر از واجبات و فرایض بسیار مهم و بزرگ اسلامی به شمار میرود، و افرادی که این فریضهی بزرگ الهی را ترک میکنند یا در برابر آن بیتفاوتند گناهکار خواهند بود و کیفری سخت و سنگین در انتظار آنها است. امر به معروف و نهی از منکر نه تنها به اتفاق فقهای اسلام واجب است، بلکه اصل وجوب آن جزو ضروریات دین مبین اسلام به شمار میآید.
توجه:
امر به معروف و نهی از منکر با رعایت شرایط آن یک تکلیف شرعی عمومی برای حفظ احکام اسلام و سلامت جامعه است، و صرف توهم این که موجب بدبینی فاعل منکر یا بعضی از مردم نسبت به اسلام میگردد باعث نمیشودکه این وظیفهی بسیار مهم ترک شود.
افرادی که از تخلفات قانونی مثل اختلاس از بیت المال مطلع میشوند وظیفه دارند با رعایت شرایط و ضوابط شرعی نهی از منکر کنند، و توسل به رشوه و راههای غیر قانونی برای هر عملی هر چند به منظور جلوگیری از فساد، جایز نیست. بلی اگر شرایط امر به معروف و نهی از منکر وجود نداشته باشد تکلیفی نخواهند داشت، مثلاً اگر خوف داشته باشند که در صورت مبادرت به این فریضه، ضرری از طرف مسؤولین بالاتر متوجه آنان میشود تکلیف از آنها ساقط میشود. البته این حکم در مواردی است که حکومت اسلامی حاکم نباشد، ولی با وجود حکومت اسلامی که اهتمام به اجرای فریضهی امر به معروف و نهی از منکر دارد برکسی که قادر بر این فریضه نیست واجب است که نهادهای ذیربط را که از طرف حکومت برای این کار اختصاص یافتهاند مطلع نماید و تا کنده شدن ریشههای فاسد که فسادآور هم هستند موضوع را پیگیری کند.
منکرات از این جهت که منکر هستند فرقی بین آنها نیست، ولی در عین حال ممکن است که بعضی از آنها در مقایسه با منکرات دیگر دارای حرمت شدیدتری باشد. به هر حال نهی از منکر برای کسی که شرایط آن را احراز کرده یک وظیفهی شرعی است و ترک آن جایز نیست، و در این حکم بین منکرات و محیطهای دانشگاهی و غیر دانشگاهی تفاوتی وجود ندارد.
بر مسؤولین ذیربط واجب است که به متخصصین بیگانه که گاهی در بعضی از مؤسسات کشور اسلامی کار میکنند دستور دهند که از تظاهر به اموری مثل شرابخواری، خوردن گوشتهای حرام خودداری کنند و آنان را از خوردن علنی آنها منع نمایند، ولی اموری که با عفت عمومی منافات دارد به هیچ وجه نباید به آنان اجازهی انجام آن داده شود. به هر حال، از طرف مسؤولین ذیربط باید تدابیر مناسبی در این باره اتخاذ شود.
بر جوانان مؤمن واجب است در دانشگاههای مختلط در برابر مفاسدی که در بعضی از آن مکانها مشاهده میکنند ضمن دوری جستن از ابتلا به مفاسد، در صورت تمکن و تحقق شرایط امر به معروف و نهی از منکر مبادرت به انجام این فریضه کنند.
امر به معروف و نهی از منکر زنانی که حجاب کامل ندارند متوقف بر نگاه با ریبه به آنها نیست، از این رو واجب است. بلی بر هر مکلفی واجب است که از حرام اجتناب کند به خصوص زمانی که مبادرت به انجام فریضهی نهی از منکر میکند.
مقوله فرهنگ، مقوله وسیعی است كه در اطراف آن بحثهای فراوانی صورت گرفته و برای آن بیش از پانصد تعریف ذكر شده است.
براساس دیدگاه برخی اندیشمندان، میتوان این مقوله را بهطور اختصار اینگونه تعریف نمود: «مجموعهی مایههایی كه رفتار انسان را از رفتار حیوانات مشخص و ممتاز میسازد.»
بر این مبنا باید گفت كه فرهنگ، مجموعه پیچیدهای است دربردارنده اطلاعات، باورها، هنرها، اخلاق، قوانین، آداب و رسوم، گرایشات گوناگون، قابلیتها و عادات روزانه كه آدمی با عضویت در یك اجتماع بهدست میآورد. باید توجه داشت فرهنگ از یك مقوله متجانس نبوده و بر یك واقعیت مفرد دلالت نمیكند؛ بلكه همانگونه كه گذشت، تعداد زیادی از عناصر را در سطوح مختلف دربرمیگیرد.
حال با این فهم از فرهنگ، میتوان گفت زمانی كه جامعهای تلاش میكند فرهنگ خود را بر جامعه دیگری كه طبعاً دارای فرهنگی خاص میباشد، تحمیل كند و یا لااقل نوعی دگرگونی در فرهنگ آن جامعه بهوجود آورد هجوم فرهنگی اتفاق میافتد.[5] در تهاجم فرهنگی، دشمن ابزارهای ظاهراً غیرنظامی و غیر اقتصادی و غیر سیاسی و بهعبارت دیگر شیوهها و ابزارهایی را كه لازمهی ایجاد و گسترش یا كاهش و امحای فكر و فرهنگ و بینش و عقیده در میان ملت است بهنحوی مورد استفاده قرار میدهد؛ تا افكار و آرای مردم را برای پذیرش هجوم ناگهانی یا نفوذ تدریجی، بهمنظور تصرّف و تملّك منابع و منافع مادی و معنوی آنان بهطور طبیعی مهیا كند
تهاجم فرهنگی كه میكوشد سه عنصر اساسی فرهنگ؛ یعنی شناختها و باورها، ارزشها و گرایشها و رفتارها و كردارهای جامعه مورد هجوم را با دگرگونی روبرو سازد، همیشه بهدنبال جایگزین كردن فرهنگ مهاجم، بهجای فرهنگ بومی نبوده، بلكه ممكن است بیگانه كردن مردم آن جامعه از فرهنگ خودی و نابود كردن هویت فرهنگی یك جامعه را در نظر داشته باشد.
البته غالباً در تهاجمات فرهنگی، از یك فرهنگ بهعنوان حربه ابزاری برای تهاجم مورد استفاده قرار میگیرد و مهاجم سعی میكند، با استفاده از روشهای روانشناسی، مردمشناسی، جامعهشناسی و بهرهگیری از نمادها و فولكلور جامعه مورد نظر، نوعی همدلی و همسویی با دولت استفادهكننده از حربهی فرهنگ در بین ملتهای مورد خطاب، بهوجود آورد.
باید در نظر داشت كه میتوان برای هجوم فرهنگی دو بعد مثبت و منفی در نظر گرفت؛ كه در بعد منفی آن كه جریان غالب حاكم بر آن بوده و آنچه بیان شد نیز ناظر به همین بعد میباشد، مهاجم، بهدنبال تغییر نامطلوب در جوامع بوده و میكوشد تا ارزشها را بهضد ارزش تبدیل كرده و باورهای صحیح را از مردم بگیرد و تردید، وسوسه، وانهادگی و پوچگرایی را در آنها ایجاد نماید. در نتیجه تغییر در ارزشها و باورها، رفتار آنها را نیز بهسمت انحطاط بكشاند. اما در بعد مثبت آن كه معمولاً مورد نظر مباحث مربوط به تهاجم فرهنگی نمیباشد، هجوم فرهنگی، به انگیزهی اصلاح خطاها و انحرافات جامعهای صورت میپذیرد و میكوشد تا انسانها را بهفطرت خویش برگرداند. در این نوع از هجمه فرهنگی دیگر انگیزه استعمار و استثمار جوامع كه در هجوم منفی رایج است، مدنظر نخواهد بود. اقدامات ادیان ناب الهی در جریان گسترش فرهنگ الهی را میتوان از قبیل هجوم فرهنگی مثبت دانست
در تبادل فرهنگی، فرهنگ مفید و سازنده كه همان حقایق و واقعیت مربوط به ضرورتها، ارزشها و زیباییها و دیگر شیوههای شایستهی حیات معقول انسانها است، بهطور آگاهانه منتقل میشود